Máy bay cảnh báo sớm Saab 340 thuộc biên chế không quân Thụy Điển.
"Tôi không nghĩ có ai có thể dự đoán trước sự hỗ trợ này từ Thụy Điển", Knut Ola Naastad Strøm, giáo sư Học viện Không quân Thụy Điển nói, theo Forbes.
Giải thích lý do cung cấp khí tài mà chưa từng có quốc gia phương Tây nào hỗ trợ Ukraine, Bộ trưởng Quốc phòng Thụy Điển Pal Jonson nói: "Máy bay cảnh báo sớm được trang bị radar tối tân giúp cải thiện năng lực phát hiện các mục tiêu trên không và trên biển từ xa của Ukraine".
Máy bay cảnh báo sớm Saab 340 mà Thụy Điển cam kết cung cấp cho Ukraine cũng có hệ thống liên kết và trao đổi dữ liệu với các chiến đấu cơ F-16. Động thái của Thụy Điển có thể nhằm chuẩn bị cho Ukraine, một khi nước này chính thức nhận các chiến đấu cơ F-16 trong vài tháng tới.
Trong môi trường xung đột, máy bay Saab 340 có thể sớm phát hiện mục tiêu Nga, cung cấp tọa độ để chiến đấu cơ F-16 phóng tên lửa.
Radar gắn trên máy bay Saab 340 AEW có khả năng phát hiện các mục tiêu đối phương ở khoảng cách từ 300 - 400km.
Nhược điểm của mẫu máy bay này là rất dễ bị các hệ thống phòng không phát hiện và bắn hạ. Máy bay Saab 340 cần 6 thành viên phi hành đoàn vận hành, hoạt động ở tầm cao tối đa 7.600 mét và có khả năng hoạt động liên tục trong 5 giờ đồng hồ.
So với những chiếc Saab 340, máy bay cảnh báo sớm Beriev A-50 của Nga vượt trội hoàn toàn với khả năng phát hiện mục tiêu trên không cách 600km. Nhưng trong cuộc xung đột đang diễn ra, Nga được cho là đã mất ít nhất 2 chiếc A-50 do bị hệ thống phòng không Ukraine mai phục và bắn hạ.
Tạp chí Forbes cho biết, Saab 340 còn dễ bị tổn thương hơn máy bay A-50 của Nga do tốc độ bay chậm, không quá 480 km/giờ.
Theo báo Mỹ, các tiêm kích MiG-31BM của Nga trang bị tên lửa đối không tầm xa R-37M sẽ là mối đe dọa lớn nhất với các máy bay Saab 340. Tên lửa R-37M được cho là có tầm bắn lên tới 320km, xa hơn phạm vi phát hiện mục tiêu của máy bay cảnh báo sớm do Thụy Điển sản xuất.
Do mang theo các hệ thống cảm biến và radar đồ sộ, có khả năng ngay từ khi những chiếc Saab 340 của Ukraine cất cánh, mạng lưới radar của Nga đã nắm được vị trí mục tiêu, báo Mỹ nhận định.
Trong một động thái gây bất ngờ, Thụy Điển ngày 29/5 thông báo chuyển cho Ukraine hai máy bay cảnh báo sớm Saab 340 (ASC 890) và đây là hai chiếc duy nhất mà không quân Thụy Điển sở hữu.